Αιματοκρίτης

Επίσης γνωστό ως: Hct, Crit, Packed cell volume (PCV)
Επιστημονική ονομασία: Αιματοκρίτης
Σχετικές εξετάσεις: CBC

Συνοπτικά

Γιατί γίνεται η εξέταση ?
Όταν ο γιατρός υποπτεύεται αναιμία, πολυερυθραιμία ή αφυδάτωση.
 
Πότε πρέπει να γίνεται η εξέταση?
Η εξέταση περιλαμβάνεται στις εξετάσεις της γενικής αίματος, η οποία γίνεται για ποικίλλους λόγους.

Τί
δείγμα χρειάζεται?
Αίμα από την φλέβα του χεριού ή από το δάκτυλο (παιδιά και ενήλικες) ή από την φτέρνα (νεογέννητα).

Το δείγμα

Τι προσδιορίζεται ?
Ο αιματοκρίτης προσδιορίζει το ποσοστό του αίματος που συνιστούν τα ερυθρά αιμοσφαίρια. Η τιμή του εκφράζεται ως  ποσοστό %- όγκος των ερυθροκυττάρων στο σύνολο του αίματος. Τιμή αιματοκρίτη 40% σημαίνει, ότι στα 100 χιλιοστόλιτρα αίματος υπάρχουν 40 χιλιοστόλιτρα ερυθροκυττάρων.   
Η τιμή του αιματοκρίτη είναι αυξημένη όταν αυξάνεται ο αριθμός των ερυθρών αιμοσφαιρίων ή όταν ελαττώνεται ο όγκος του πλάσματος πχ. στην αφυδάτωση. Η τιμή του αιματοκρίτη που είναι ελαττωμένη σε σχέση με τα φυσιολογικά επίπεδα υποδεικνύει αναιμία και μπορεί να παρατηρηθεί στις περιπτώσεις που οργανισμός είτε μειώνει την παραγωγή ερυθροκυττάρων, είτε αυξάνει την καταστροφή των ερυθροκυττάρων ή τέλος χάσει αίμα λόγω αιμορραγίας.
Ο αιματοκρίτης αντικατοπτρίζει τον αριθμό των ερυθροκυττάρων καθώς και τον όγκο τους(μέσος όγκος ερυθρών ή MCV). Όταν ελαττώνεται το μέγεθος των ερυθροκυττάρων, τότε ελαττώνεται και η τιμή του αιματοκρίτη και αντιστρόφως. 
  
Πώς συλλέγεται το δείγμα?
Με σύριγγα από τη φλέβα του χεριού ή με τρύπημα βελόνας από το δάκτυλο ή την φτέρνα.
 
ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Εάν η υποβολή σε ιατρικές εξετάσεις προκαλεί σε εσάς ή σε κάποιον που βρίσκεται στην φροντίδα σας άγχος, ντροπή ή δυσφορία ίσως σας φανεί χρήσιμο κάποιο από τα παρακάτω άρθρα: « Χρήσιμες συμβουλές: Πώς να  αντιμετωπίσετε τον πόνο, την δυσφορία και το άγχος των εργαστηριακών εξετάσεων», «Χρήσιμες συμβουλές για τις εξετάσεις αίματος», « Χρήσιμες συμβουλές: Πώς να βοηθήσετε τα παιδιά να αντιμετωπίσουν τις ιατρικές εξετάσεις»,« Χρήσιμες συμβουλές: Πώς να βοηθήσετε τους ηλικιωμένους να αντιμετωπίσουν τις ιατρικές εξετάσεις». 
 

Απαιτείται κάποια ιδιαίτερη προετοιμασία για την εξέταση προκειμένου να διασφαλίσουμε την ποιότητα του δείγματος?
Όχι, δεν απαιτείται καμμία προετοιμασία για την εξέταση.

Η εξέταση

Πώς χρησιμοποιείται
Πότε ζητείται
Τί σημαίνει το αποτέλεσμα
Υπάρχει κατι άλλο που πρέπει να γνωρίζω
 
Πώς χρησιμοποιείται?
Η εξέταση χρησιμεύει για να εκτιμήσουμε:
  • την αναιμία,
  •  την πολυερυθραιμία,
  •  την ανταπόκριση στη θεραπεία της αναιμίας ή της πολυερυθραιμίας
  • την αφυδάτωση,
  •  αποφάσεις σχετικές με τη μετάγγιση αίματος σε σοβαρές συμπτωματικές αναιμίες, και
  •  την αποτελεσματικότητα των μεταγγίσεων
[Back to top]
 
Πότε ζητείται
Ο αιματοκρίτης ζητείται ως εξέταση που περιλαμβάνεται στη γενική αίματος. Η μέτρηση του επαναλαμβάνεται σε τακτικά χρονικά διαστήματα σε αρκετές καταστάσεις, όπως για:
  •  τη διάγνωση της αναιμίας και της πολυερυθραιμίας
  •  την παρακολούθηση της θεραπείας της αναιμίας
  •  την επιτυχή αντιμετώπιση της αφυδάτωσης και
  • την παρακολούθηση μιας συνεχιζόμενης αιμορραγίας και τον έλεγχο της σοβαρότητάς της.
[Back to top]

Τί σημαίνει το αποτέλεσμα
ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Δεν είναι διαθέσιμο ένα κοινά αποδεκτό εύρος τιμών αναφοράς (φυσιολογικές τιμές, φτ). Επειδή οι τιμές αναφοράς εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες που περιλαμβάνουν την ηλικία του ασθενούς, το φύλο, την πληθυσμιακή ομάδα και την μέθοδο προσδιορισμού, τα αριθμητικά αποτελέσματα έχουν διαφορετική σημασία σε κάθε Εργαστήριο. Σε κάθε περίπτωση στην απάντησή δίπλα στο αποτέλεσμα πρέπει να αναγράφεται το εύρος των τιμών αναφοράς (φυσιολογικές τιμές, φτ) που έχει το Εργαστήριο για την συγκεκριμμένη εξέταση. Το Lab Tests On Line συνιστά θερμά να συζητήσετε τα αποτελέσματα της εξέτασης σας με τον γιατρό σας. Περισσότερες πληροφορίες για τις τιμές αναφοράς  μπορείτε να βρείτε στο άρθρο « Οι τιμές αναφοράς και η σημασία τους».
Χαμηλή τιμή αιματοκρίτη υποδεικνύει αναιμία που μπορεί να οφείλεται σε έλλειψη σιδήρου ή κάποια άλλη αιτία. Για να διευκρινήσουμε με ακρίβεια τους λόγους μιας αναιμίας απαιτούνται και άλλες εξετάσεις.
Η χαμηλή τιμή του αιματοκρίτη  μπορεί να οφείλεται και σε άλλες καταστάσεις, όπως σε έλλειψη βιταμινών ή ιχνοστοιχείων, σε πρόσφατη αιμορραγία, κίρρωση του ήπατος ή παρουσία κακοήθειας. 
Οι υψηλές τιμές αιματοκρίτη οφείλονται κυρίως στην αφυδάτωση - οι τιμές επανέρχονται σε φυσιολογικά επίπεδα μετά από επαρκή πρόσληψη υγρών. Πιο σπάνια η υψηλή τιμή αιματοκρίτη συνδέεται με αυξημένο αριθμό ερυθροκυττάρων σε επίπεδα πάνω από τα φυσιολογικά. Η κατάσταση  αυτή ονομάζεται γνήσια ερυθραιμία και προκύπτει, είτε γιατί υπάρχει κάποιο πρόβλημα στο μυελό των οστών, είτε, συνηθέστερα, σαν εξισορρόπηση του οργανισμού στην ανεπαρκή πνευμονική λειτουργία(ο μυελός των οστών παράγει περισσότερα ερυθροκύτταρα ώστε να μεταφέρουν επαρκές οξυγόνο σε όλο το σώμα). Στις περιπτώσεις που σε επανειλημμένες εξετάσεις ο αιματοκρίτης βρίσκεται αυξημένος, η διερεύνηση της αιτίας πρέπει να γίνεται με τη βοήθεια γιατρού.
Σχετικά με τις μεταγγίσεις αίματος σε κατά τα άλλα υγιή άτομα, κριτικό όριο αποτελούν επίπεδα αιμοσφαιρίνης πάνω από 8 γραμμάρια ανά dl ή αίματοκρίτης μεγαλύτερος από 24%.

[Back to top]

Τί άλλο πρέπει να γνωρίζω
Ο αιματοκρίτης κατά την κύηση είναι συνήθως ελαφρά χαμηλότερος λόγω του επιπλέον υγρού στο αίμα.
Οι κάτοικοι σε περιοχές με υψηλό υψόμετρο παρουσιάζουν αυξημένο αιματοκρίτη ως φυσική αντίδραση του σώματος στο μειωμένο οξυγόνο που υπάρχει στα μεγάλα υψόμετρα.

Αναφορές σε εξετάσεις

Ρωτήστε το Εργαστήριο
Εαν εξακολουθείτε να έχετε απορίες σχετικές με την εξέταση σας ή χρειάζεσθε βοήθεια γιά την ερμηνεία των αποτελεσμάτων σας, μπορείτε να επισκεφθείτε τον δικτυακό τόπο της Ε.Ε.Κ.Χ-Κ.Β, να συμπληρώσετε την αίτηση για πληροφόρηση σχετική με τις εργαστηριακές εξετάσεις και ένας ειδικός εργαστηριακός επιστήμονας με πολλή χαρά θα σας βοηθήσει! Η επικοινωνία σας θα είναι εμπιστευτική. Πηγαίνετε τώρα εκεί
 

Συχνές Ερωτήσεις

1. Μπορώ να μετρήσω τον αιματοκρίτη στο σπίτι?
2. Υπάρχουν κάποιες ομάδες που εμφανίζουν συχνότερα μη φυσιολογικές τιμές αιματοκρίτη?

1. Μπορώ να μετρήσω τον αιματοκρίτη μου στο σπίτι ?
Όχι. Η εξέταση γίνεται μόνο από εξειδικευμένο εργαστηριακό προσωπικό.
 
2. Υπάρχουν κάποιες ομάδες που εμφανίζουν συχνότερα μη φυσιολογικές τιμές αιματοκρίτη?
Άτομα που πάσχουν από κάποια χρόνια νόσο (πχ. ρευματοειδή αρθρίτιδα), από κληρονομικές διαταραχές του αίματος ή από κακή σίτιση κινδυνεύουν να παρουσιάσουν εξαιρετικά χαμηλό αιματοκρίτη. Οι γυναίκες που βρίσκονται στην αναπαραγωγική ηλικία μπορεί να παρουσιάζουν περιστασιακά χαμηλό αιματοκρίτη κατά την διάρκεια της εμμήνου ρύσεως ή κατά την κύηση λόγω έλλειψης σιδήρου.

Ρωτήστε μας

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Δεν είναι διαθέσιμο ένα κοινά αποδεκτό εύρος τιμών αναφοράς (φυσιολογικές τιμές, φτ). Επειδή οι τιμές αναφοράς εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες που περιλαμβάνουν την ηλικία του ασθενούς, το φύλο, την πληθυσμιακή ομάδα και την μέθοδο προσδιορισμού, τα αριθμητικά αποτελέσματα έχουν διαφορετική σημασία σε κάθε Εργαστήριο. Σε κάθε περίπτωση στην απάντησή δίπλα στο αποτέλεσμα πρέπει να αναγράφεται το εύρος των τιμών αναφοράς (φυσιολογικές τιμές, φτ) που έχει το Εργαστήριο για την συγκεκριμμένη εξέταση. Οι διαδικτυακές εξετάσεις συνιστού θερμά να συζητήσετε τα αποτελεσματα της εξέτασης σας με τον γιατρό σας. Περισσότερες πληροφορίες για τις τιμές αναφοράς μπορείτε να βρείτε στο άρθρο