Γενική εξέταση αίματος

Επίσης γνωστό ως: Αιμοδιάγραμμα, Γενική εξέταση αίματος, ΓΑ
Επιστημονική ονομασία: Γενική εξέταση αίματος
Σχετικές εξετάσεις:

Τί δείγμα χρειάζεται?
Αίμα από την φλέβα του χεριού ή από το δάκτυλο (παιδιά και ενήλικες) ή από την φτέρνα (νεογέννητα).
Η γενική αίματος είναι μια αυτοματοποιημένη μέτρηση των κυττάρων του αίματος. Μία τυπική  γενική αίματος περιλαμβάνει τα παρακάτω:
  
   αριθμό λευκών αιμοσφαιρίων(WBC)  
   αριθμό ερυθρών αιμοσφαιρίων(RBC) 
   αιμοσφαιρίνη (Hb)      
   αιματοκρίτη (Hct)  
   μέσο όγκο ερυθρών (MCV) 
   μέση περιεκτικότητα αιμοσφαιρίνης (MCH) 
   μέση συγκέντρωση αιμοσφαιρίνης (MCHC) 
   αριθμό αιμοπεταλίων (PLT) 
   μέσο όγκο αιμοπεταλίων (MPV)

Τα αποτελέσματα της γενικής αίματος μας δίνουν πληροφορίες όχι μόνο για τον αριθμό των κυτταρικών τύπων αλλά και για το μέγεθος, το σχήμα και μερικά άλλα φυσικά χαρακτηριστικά των κυττάρων.  Επιπλέον ο λευκοκυτταρικός τύπος μπορεί να περιληφθεί στη γενική αίματος και να γίνει είτε στο ίδιο μηχάνημα είτε με μη αυτοποιημένη μέθοδο (στο χέρι).
Σημαντικές ανωμαλίες σε έναν ή περισσότερους από τους κυτταρικούς πληθυσμούς επιβεβαιώνονται οπτικά με παρατήρηση επιχρίσματος περιφερικού αίματος (ΠΛΑΚΑΚΙ όπως το λένε) στο μικροσκόπιο. Στην εξέταση αυτή επίχρισμα αίματος απλώνεται σε λεπτή στιβάδα σε αντικειμενοφόρο πλάκα και αφού στεγνώσει, βάφεται με ειδικές χρωστικές. Ο κλινικός εργαστηριακός επιστήμονας στη συνέχεια εκτιμά τα φυσικά χαρακτηριστικά των ερυθρών και λευκών αιμοσφαιρίων στο μικροσκόπιο. Οποιαδήποτε επιπρόσθετη πληροφορία καταγράφεται και αναφέρεται στον Ιατρό.
Το αίμα αποτελείται από έμμορφα συστατικά (κύτταρα) που αιωρούνται μέσα σε υγρό περιβάλλον που ονομάζεται πλάσμα. Τα κύτταρα αυτά είναι τα ερυθρά αιμοσφαίρια, τα λευκά αιμοσφαίρια και τα αιμοπετάλια. Παράγονται και ωριμάζουν αρχικά στο μυελό των οστών. Στη συνέχεια υπό φυσιολογικές συνθήκες απελευθερώνονται στο αίμα ανάλογα με τις ανάγκες.

Λευκά αιμοσφαίρια (
WBC) 
Η πρωταρχική λειτουργία των λευκών αιμοσφαιρίων είναι η καταπολέμηση των λοιμώξεων μέσω της επίθεσης και της καταστροφής επιβλαβών ξένων ουσιών. Διακρίνονται πέντε κατηγορίες λευκών αιμοσφαιρίων: τα ουδετερόφιλα, τα λεμφοκύτταρα, τα βασεόφιλα, τα ηωσινόφιλα και τα μονοκύτταρα.  Στο αίμα οι πέντε τύποι των λευκών αιμοσφαιρίων είναι παρόντες σε σχετικά σταθερές αναλογίες που μεταβάλλονται περιστασιακά ανάλογα με το τί συμβαίνει στον οργανισμό. Έτσι μια λοίμωξη μπορεί να επάγει την παραγωγή ουδετερόφιλων σε μεγάλη συγκέντρωση ώστε να καταπολεμηθεί ο βακτηριακός εισβολέας. Στις αλλεργίες παράγεται μεγάλος αριθμός ηωσινόφιλων που απελευθερώνουν συγκεκριμένα χημικά (αντι- ισταμίνες) για να ελαχιστοποιήσουν την αλλεργική αντίδραση. Τα λεμφοκύτταρα επάγονται ώστε να παράγουν ανοσοσφαιρίνες (αντισώματα). Σε παθολογικές καταστάσεις, όπως στη λευχαιμία, ανώμαλα και άωρα λευκά αιμοσφαίρια (βλάστες ή βλαστοκύτταρα) πολλαπλασιάζονται ταχύτατα αυξάνοντας τον αριθμό των λευκών αιμοσφαιρίων σε μικρό χρονικό διάστημα.
[Back to top]
 
Ερυθρά αιμοσφαίρια (RBC) 
Τα ερυθρά αιμοσφαίρια  είναι κύτταρα με ελαφρά κόκκινο χρώμα και έχουν τη μορφή δισκίων που έχουν πιεστεί στο κέντρο, είναι δηλαδή αμφίκοιλα.Είναι γεμάτα από την αιμοσφαιρίνη, την πρωτείνη που μεταφέρει το οξυγόνο σε όλο το σώμα. Η γενική αίματος μας δίνει πληροφορίες για το εάν ο οργανισμός έχει αρκετά ερυθρά αιμοσφαίρια  και εάν ο πληθυσμός των ερυθρών αιμοσφαιρίων είναι ο φυσιολογικός. Σε φυσιολογικές καταστάσεις τα ερυθρά αιμοσφαίρια  έχουν όλα το ίδιο μέγεθος και σχήμα. Αλλαγές παρατηρούνται σε έλλειψη της βιταμίνης Β12 καιι φυλικού οξέως, έλλειψη σιδήρου και σε πλήθος άλλων καταστάσεων. Όταν σε ένα άτομο τα ερυθρά αιμοσφαίρια έχουν το  φυσιολογικό μέγεθος και σχήμα αλλά είναι λιγώτερα στον αριθμό, τότε λέμε ότι έχει αναιμία και μπορεί να παρουσιάζει συμπτώματα κούρασης και αδυναμίας. Πιο σπάνια συμβαίνει η αντίθετη περίπτωση, να κυκλοφορούν δηλαδή στο αίμα πολύ περισσότερα ερυθρά αιμοσφαίρια (ερυθραιμία ή ερυθροκυττάρωση). Σε ακραίες περιπτώσεις αυτό καταλήγει σε παρεμπόδιση της φυσιολογικής ροής του αίματος δια μέσου των αρτηριών και φλεβών.
[Back to top]
 
Αιμοπετάλια 
Τα αιμοπετάλια αποτελούν ειδικά κυτταρικά τμήματα που παίζουν καθοριστικό ρόλο στην πήξη του αίματος. Ασθενής που δεν έχει αρκετά αιμοπετάλια, έχει αυξημένο κίνδυνο για σοβαρή αιμορραγία και μελάνιασμα. Στη γενική αίματος μετράμε τον αριθμό και το μέγεθος των αιμοπεταλίων. Σε κάποιες καταστάσεις ορισμένοι παρουσιάζουν γιγάντια αιμοπετάλια ή συσσώρευση αιμοπεταλίων με αποτέλεσμα να είναι δύσκολη η αξιόπιστη καταμέτρησή τους στο μηχάνημα. Στη περίπτωση αυτή χρησιμεύει η εξέταση με το επίχρισμα περιφερικού αίματος.   
 
Πώς συλλέγεται το δείγμα?
Με σύριγγα από τη φλέβα του χεριού ή με τρύπημα βελόνας από το δάκτυλο ή την φτέρνα.
 
ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Εάν η υποβολή σε ιατρικές εξετάσεις προκαλεί σε εσάς ή σε κάποιον που βρίσκεται στην φροντίδα σας  άγχος, ντροπή ή δυσφορία ίσως σας φανεί χρήσιμο κάποιο από τα παρακάτω άρθρα: « Χρήσιμες συμβουλές: Πώς να  αντιμετωπίσετε τον πόνο, την δυσφορία και το άγχος των εργαστηριακών εξετάσεων», « Χρήσιμες συμβουλές: Πώς να βοηθήσετε τα παιδιά να αντιμετωπίσουν τις ιατρικές εξετάσεις», « Χρήσιμες συμβουλές: Πώς να βοηθήσετε τους ηλικιωμένους να αντιμετωπίσουν τις ιατρικές εξετάσεις». 

Απαιτείται κάποια ιδιαίτερη προετοιμασία της εξέτασης προκειμένου να διασφαλισθεί η ποιότητα του δείγματος?
Όχι, δεν απαιτείται κάποια προετοιμασία της εξέτασης.

 

Τροποποιήθηκε τελευταία φορά02.06.2009